9. Sınıf Edebiyat Kitabı Sayfa 117-118-119-120-121 Cevapları

b) Bu metinden hareketle İstiklâl Marşı’nın sizi en çok etkileyen dizelerini yazınız. Bu dizeleri beğenme gerekçelerinizi söyleyin

Beni en çok etkileyen dizeler şunlardır;

Bastığın yerleri toprak diyerek geçme, tanı:
Düşün altındaki binlerce kefensiz yatanı.
Sen şehit oğlusun, incitme, yazıktır, atanı:
Verme, dünyaları alsan da, bu cennet vatanı.

Gerekçeleri;

Bu dizeler vatanın çok büyük fedakarlıklarla kurulduğunu, bağımsızlık için bir çok şehidin verildiğini ve insana tarihini ve kim olduğunu hatırlattığı ve vatan uğrunda görevini hatırlattığı için beni en çok etkileyen dizelerdir.

b) Bu metinden ve tarih bilgilerinizden hareketle İstiklâl Marşı’nın yazıldığı dönem hakkındaki çıkarımlarınızı yazınız.

Kurtuluş Savaşı dönemidir. Vatan şehir şehir işgal edilmiştir. Bütün dünya saldırmıştır. Silahları vardır. Ama Türkün silahı ve cephanesi yoktur.  Vatanın bütün heryerinde işgal ve savaş vardır. Türk milleti kalbinde iman ile Atatürk’ün önderliğinde özgürlüğünü tekrar kazanmıştır.

3. Aşağıdaki paragrafları okuyunuz. Paragraflarda aktarılan düşünceleri İstiklâl Marşı’nda dile getiren dize veya dizeleri bularak paragrafların altına yazınız. Bu dizeleri seçme gerekçelerinizi söyleyiniz.

İstiklâl Marşı, Türk millî mücadelesinin destanıdır. Bu mücadele, millî mücadele; marş da millî marştır. Çünkü Anadolu’nun içinde ve dışında Türk’ten başka herkes onu boğmak, yok etmek, tarihten silmek için uğraşırken o, canını dişine takarak hayat hakkı kazanma mücadelesini vermiştir. Bu mücadelenin kahramanı Türk milletidir, onun için Millî Mücadele bir abidedir. Bu abidenin temeli Türk kahramanlığı, bedeli ise dökülen kanlar, düşmanın ezdiği kadın, yaşlı ve çocuk vücutları ile masum Türk kızlarının feveranıdır. O abidenin kitabesi ise İstiklâl Marşı’dır.

CEVAP:
“Korkma, sönmez bu şafaklarda yüzen al sancak;
Sönmeden yurdumun üstünde tüten en son ocak.
O benim milletimin yıldızıdır, parlayacak;
O benimdir, o benim milletimindir ancak.”

GEREKÇE: İstiklâl Marşı’nın temel temalarından olan mücadele, bağımsızlık, feda ve umut konularını kapsamaktadır. Özellikle marşın ilk kıtasındaki dizeler, paragraftaki düşünceyi en iyi şekilde yansıtmaktadır.

Onun mısralarında işgal sırasında yırtılan Türk bayraklarının figanı, düşman çizmeleriyle çiğnenen vatan topraklarının feryadı, Türk kadınının döktüğü yaşlar; öldürülen, yakılan, asılan, kesilen Türk evlâtlarının sızlayan yaralarının iniltisi vardır.

CEVAP:

“Çatma, kurban olayım, çehreni ey nazlı hilâl!
Kahraman ırkıma bir gül! Ne bu şiddet, bu celâl?
Sana olmaz dökülen kanlarımız sonra helâl;
Hakkıdır, Hakk’a tapan milletimin istiklâl.”

GEREKÇE: Türk bayrağına sesleniş vardır, bayrağın figan olması üzüntü duyması belirtilmiştir. Bu kıtada “Çatma çehreni” diyerek bayrağın bu üzüntülü durumdan kurtulması istenmiştir.

Onun mısralarında Türk ordusunun kahramanlığı, erine tarlada olduğu kadar cephede de yardımcı olan cefakâr Türk anasının umut dolu gayretleri vardır. Onun mısralarında bir milletin bütün dünyaya meydan okuyuşu vardır.

CEVAP:

• “Bastığın yerleri toprak diyerek geçme, tanı!
  Düşün altındaki binlerce kefensiz yatanı.
  Sen şehit oğlusun, incitme, yazıktır, atanı;
  Verme, dünyaları alsan da, bu cennet vatanı.”

GEREKÇE: Anaların fedakarlıklarından bahsetmesi, ve bu kıtada şehit oğlu olduğunu hatırlatıp yapılan fedarlıkları unutmaması belirtilmiştir.

Onun mısralarında, hür yaşama hakkını elinde tutmaya azmetmiş Türk milletinin ebedî hürriyet ve istiklâl aşkı; hürriyetinin kendisine Allah tarafından verilmiş bir hak olduğunun inancı ve bunun mücadelesi ile Türk milletinin engin vatan sevgisi; vatan toprağını kanıyla, canıyla yoğurma duygusunun kaynağı yüce Allah sevgisi vardır. Onun mısralarında, ebedî millet olma; sonsuza kadar devlet olarak yaşama inancı vardır.

CEVAP:

• “Ben ezelden beridir hür yaşadım, hür yaşarım” dizesi, milletin özgürlüğe olan tutkusunu vurguluyor.
• “Hakkıdır, Hakk’a tapan, milletimin istiklâl” dizesi, bağımsızlığın Allah tarafından verilmiş bir hak olduğu inancını ifade ediyor.
•  “Verme, dünyâları alsan da, bu cennet vatanı” dizesi, vatan sevgisinin ne kadar büyük olduğunu ve bunun Allah sevgisiyle bağlantılı olduğunu gösteriyor.
• “Korkma, sönmez bu şafaklarda yüzen al sancak;” dizesi, milletin ebediyen var olacağına olan inancını ifade ediyor.

İstiklal Marşımız, en kısa söyleyişle Millî Mücadele tarihimizin en veciz ifadesi, cennetle müjdelenen şehitlerimizin; anaların kuzusu, milletimizin göz bebeği isimsiz kahramanlarımız Mehmetçiklerimizin kitabesidir.

CEVAP:

“Millî Mücadele tarihimizin en veciz ifadesi”:

• “Korkma, sönmez bu şafaklarda yüzen al sancak;” 
• “O benim milletimin yıldızıdır, parlayacak;” 
• “Hakkıdır, Hakk’a tapan, milletimin istiklâl.”  

“Cennetle müjdelenen şehitlerimizin kitabesi”:

• “Şühedâ fışkıracak, toprağı sıksan şühedâ!” 
• “Kim bu cennet vatanın uğruna olmaz ki fedâ?”  

“Anaların kuzusu, milletimizin göz bebeği isimsiz kahramanlarımız Mehmetçiklerimizin kitabesi”:

• “Bastığın yerleri ‘toprak!’ diyerek geçme, tanı!” 
• “Verme, dünyâları alsan da, bu cennet vatanı” r.

GEREKÇE:  Paragraf, İstiklal Marşı’nın tamamında yer alan vatan sevgisi, bağımsızlık mücadelesi, şehitlik, kahramanlık gibi temaları özetliyor. Marşın her dizesi, bu paragrafta ifade edilen duyguları ve düşünceleri farklı açılardan yansıtmaktadır.

Korkma, sönmez bu şafaklarda yüzen al sancak;
Sönmeden yurdumun üstünde tüten en son ocak.
O benim milletimin yıldızıdır, parlayacak;
O benimdir, o benim milletimindir ancak.

CEVAP: Hitap Edilen: Türk milletine.
İstedikleri: Umutsuz olma. Son ev, hane kalana kadar vatanı koru.

Çatma, kurban olayım, çehreni ey nazlı hilâl!
Kahraman ırkıma bir gül! Ne bu şiddet, bu celâl?
Sana olmaz dökülen kanlarımız sonra helâl.
Hakkıdır, Hakk’a tapan milletimin istiklâl.

CEVAP: 

• Hitap Edilen: Türk bayrağına.
• İstedikleri: Bayrağın kızmamasını istiyor. Allah’a inanan milletimizin hakkını almasını istiyor. 

Arkadaş, yurduma alçakları uğratma sakın;
Siper et gövdeni, dursun bu hayâsızca akın.
Doğacaktır sana va’dettiği günler Hakk’ın;
Kim bilir, belki yarın, belki yarından da yakın.

CEVAP:

• Hitap Edilen: Askerlere
• İstedikleriği: Düşmanı gövdeni siper ederek durdur. Güzel günler yakındır. Umutsuz olma.

Bastığın yerleri toprak diyerek geçme, tanı:
Düşün altındaki binlerce kefensiz yatanı.
Sen şehit oğlusun, incitme, yazıktır, atanı:
Verme, dünyaları alsan da, bu cennet vatanı.

• Hitap Edilen: Türk Milleti ve gelecek nesiller
• İstedikleri: Kazanılan bağımsızlık için yapılan fedakarlıkları unutma. Şehitlerini hatırla. Şehitlerine layık bir şekilde davran. Bu vatanı dünyalara bile değişme. Kıymetini bil.

Ruhumun senden İlâhî, şudur ancak emeli:
Değmesin mabedimin göğsüne nâmahrem eli.
Bu ezanlar -ki şehadetleri dinin temeli
Ebedî yurdumun üstünde benim inlemeli.

• Hitap Edilen: Allah’a.
• İstedikleri Öldüğünde ruhunun Allah’tan isteği, vatanın kutsal mabedlerine yabancıların, düşmanların kirli elleri değmesin. İslam dinine şahitlik eden ezanlar ebediyen yurdumuzda okunsun.

Dalgalan sen de şafaklar gibi ey şanlı hilâl!
Olsun artık dökülen kanlarımın hepsi helâl.
Ebediyyen sana yok, ırkıma yok izmihlâl;
Hakkıdır, hür yaşamış, bayrağımın hürriyyet;
Hakkıdır Hakk’a tapan milletimin istiklâl!

• Hitap Edilen: Türk bayrağına.
• İstedikleri: Bayrağımız uğrunda döktüğümüz kanlar helaldir. Özgürlük, hür yaşamış bayrağımın, Allah’a iman eden Türk milletinin hakkı olduğunu bil.

5. İstiklâl Marşı’nın temasını yazınız.

CEVAP: Vatan, millet, bayrak sevgisi ve bağımsızlık tutkusu, Türk Milleti’nin ölmeyeceği ve sonsuza kadar yaşayacağı inancı.

CEVAP:

8. Allah’tan yardım isteği

10. Milletin ve bayrağın duyduğu sevinç