10. Sınıf Edebiyat Ders Kitabı Sayfa 27-28-29-30-31-32 Cevapları Beşgen Yayıncılık

SAYFA 27 CEVAPLARI

Dil Bilgisi Uygulamaları

1- Aşağıdaki cümlelerde tırnak işaretinin kullanılma gerekçelerini cümlelerin altında boş bırakılan yerle yazınız.

Sartre’a göre “Hiçbir konu, önceden edebiyat sanatının dışında sayılamaz. Bütün mesele, insanın neyi yazacağını bilmesinde”dir.
Cevap: Başka bir kimseden veya yazıdan olduğu gibi aktarılan sözler tır­nak içine alınır.

Emile Zola bunu “tutanak düzenlemek” olarak adlandırır.
Cevap: Emile Zola’ya bir düşünceyi, alıntıyı belirtmek için tırnak işareti kullanılmıştır.

Tarih sürecinde edebiyatın en önemli malzemesini savaşlar oluşturmuştur. Batı edebiyatında savaşları işleyen romanların başında Tolstoy’un “Harp ve Sulh” romanı gelir.
Cevap: Cümle içerisinde eserlerin ve yazıların adları ile bölüm başlıkları tırnak içine alınır.

2- Aşağıdaki cümlelerde yer alan noktalama yanlışlarını gösteriniz.

Örneğin; edebiyatın bir parçası olan şiir ortaya çıkış yönüyle din ile çok ilgilidir.
Cevap: “Örneğin”den sonra gelen noktalı virgül yanlış kullanılmıştır. Noktalı virgül, cümle içinde virgüllerle ayrılmış tür veya takımları birbirinden ayırmak için konur.

Batılı romanlarda din her zaman ve herkes için gereklidir; ama, insanın istediği ve ihtiyacı oranındadır.
Cevap: “Ama” kelimesinden önceki virgül yanlış kullanılmıştır. Buraya virgül konmalıdır. “Ama” kelimesinden sonra ise virgül kullanılmamalıdır. 

3- Aşağıdaki cümlelerde yer alan virgüllerin kullanım amaçlarını tespit ediniz.

Türklerde tek Gök Tanrı inancı vardır ve diğer dinlerin etkilerine rağmen Türkler daima yaşam şekillerine en uygun dini seçmesini bilmişler, gelişme döneminde de İslamiyet’te karar kılmışlardır.
Cevap: Sıralı cümleleri birbirinden ayırmak için konur.

Batılılar, dinlerini hayat tarzlarına adapte etmiş ve edebiyat eserlerinde kendi inanç sistemlerini ortaya koymuşlardır.
Cevap: Uzun cümlelerde yüklemden uzak düşmüş olan özneyi belirtmek için konur.

4- Aşağıdaki cümlelerde altı çizili ifadelerin hangilerinde düzeltme işaretinin kullanımı doğrudur?

Türkler üzerinde en kuvvetli etki etmiş olan İslâmiyet’in kabul edilmesinden sonra bile, eski yazınsal şekillerin veya eski konuların İslamî renk almış tarzına rastlanır.
Cevap: “İslâmiyet” doğru. Çünkü çünkü “a” harfi uzatılarak okunur. “İslamî” kelimesindeki düzeltme işareti doğrudur. Nispet ekinin, belirtme durumu ve iyelik ekiyle karışmasını önlemek için kullanılır.

Dede Korkut Hikâyeleri Türk kültürünün toplumsal ve dinî değerlerinin günümüze aktarılmasında büyük rol oynamıştır.
Cevap: “Hikâyeleri” doğrudur. Çünkü “a” harfi uzatılarak okunur. “dinî” kelimesinde doğrudur. Çünkü Nispet ekinin, belirtme durumu ve iyelik ekiyle karışmasını önlemek için kullanılır.

SAYFA 28 CEVAPLARI

Toplumu anlatan her edebî eserde o döneme ait tarihî olayların bir değerlendirmesini de bulmak mümkündür.
Cevap: Doğrudur.

Depremin toplumda bıraktığı etki, insanların çaresizliği resmî kayıtlarda bulunmayan ancak edebiyatçıların eserlerinde yansıtabileceği bir manzaradır.
Cevap: Doğrudur.

5- Aşağıdaki cümlelerde yazımı yanlış olan kelimelerin altını çiziniz.

Karahanlı Devleti, Doğu Türkistan’da 9. Yüzyıl ile 12. Yüzyıllar arasında hüküm sürmüştür.
Yanlış kelime: Yüzyıl- küçük harf ile yazılmalıdır. 

Kuzey Türkçesiyle yazılmış eserlerden Codex Cumanicus (1303), Karadeniz’in kuzeyinde yaşayan Kıpçak Türklerinden, Hıristiyan misyonerler ve tüccarlar tarafından yapılmış derlemelerden oluşmaktadır.
Yanlış kelime: Hıristiyan- H ile r harfleri arasında “ı” harfi olmamalıdır. “Hristiyan” yazılmalıdır.

15. Yüzyıldan 20. Yüzyıla kadar Türk Dilinin ve edebiyatının klasik eserlerinin verildiği dönemdir.
Yanlış kelimeler: “Yüzyıldan, Yüzyıla, Dilinin” kelimeleri baş harfleri küçük yazılmalıdır.

SAYFA 30 CEVAPLARI

Sınıf İçi Etkinlik

Türk edebiyatı yazarlarından Yaşar Kemal’in yazma süreciyle ilgili yukarıdaki düşüncelerini okuyarak, yazarın yazma sürecinde yaşadığı zorlukları tespit ediniz.

Cevap: Yazarın yazma süresinde karşılaştığı zorluklar şunlardır; Kafasında tasarladığı hikâye ve karakterleri tam olarak bitirmeden yazamaması. Yazma sürecinde kafasında olan tasarının bazen zayıf bir şekilde yazıya dökülmesinin yarttığı hayal kırıklığı. Bir bölüme başlamak için yirmi altı gün düşünmesi, yazma sürecinin çok zaman alması.  Yazma sürecinin getirdiği fiziksel ve zihinsel yorgunluk.  Yazarken romanının beklenmedik bir şekilde gelişmesi, yazarın kontrolü dışında bir durumla karşılaşmasının yol açtığı belirsizlik.